Rıza Sarraf ABD’de hapiste, AKP tedirgin: Bağlantıları nasıl ‘sıfırlayacaksınız’

Ömür Şahin KEYİF – Washington
BirGün

Türkiye tarihinin en büyük yolsuzluk ve rüşvet soruşturmasının kilit ismi olan ancak AKP tarafından ‘aklanan’ Rıza Sarraf’ın ABD’de dolandırıcılık ve kara para aklama dahil dört suçlamayla tutuklanmasının ardından gözler Türkiye’deki bağlantılarına çevrildi. Sarraf’ın tutuklanması gündeme bomba gibi düşerken, ‘yakın ilişki’ kurduğu AKP’li yetkililer ‘manidar’ bir sessizliğe büründü.

Gelişme, ABD adli makamlarının Federal Soruşturma Bürosu’yla (FBI) birlikte uzun süredir Sarraf’ın izini sürdüğünü de ortaya çıkarırken, New York Başsavcısı Preet Bharara, “Sanıklar bu suçu senelerdir işliyor” yorumunu yaptı.

75 yıl isteniyor

Sarraf 19 Mart’ta Miami’de gözaltına alınmış, 21 Mart’ta da mahkemeye çıkarılmıştı. Hazırlanan 21 sayfalık iddianamede, Sarraf ve iki çalışanının ABD’yi dolandırmak, İran’a yönelik yaptırımları ihlal etmek ve kara para aklamak suçlarından 75’er yıl hapsi isteniyor.

Başsavcı Preet Bharara, Adalet Bakan Yardımcısı John Carlin ve FBI New York Bölge Direktör Yardımcısı Diego Rodriguez tarafından yapılan açıklamada; 33 yaşındaki İran ve Türkiye çift vatandaşı Sarraf, 29 yaşındaki İran vatandaşı Kamelya Cemşidi ve 65 yaşındaki İran vatandaşı Hüseyin Necefzade’nin “ABD yaptırımlarıyla men edilmiş olan İran hükümeti ve diğer İran işletmeleri yararına yüzlerce milyon dolar değerinde para transferi yapmak, bu yasadışı aktarımlar üzerinden elde edilen kazancı aklamak ve bu transferlerin içeriğini gizleyerek birçok finans kurumu dolandırmak” suçu işlediği öne sürüldü.

Uluslararası şirket ağı

Yetkililer, “2010 ve 2015 arasında Sarraf, Cemşidi ve Necefzade, İran ticaret kuruluşlarının, İran hükümetinin ve hükümet tarafından sahip olunan ya da yönetilen işletmelerin hesabına ve yararına uluslararası finansal transferler yürütmek için işbirliği yapmışlardır” dedi.

Açıklamada, “Sanıklar ve işbirlikçilerinin; İran, Türkiye ve ABD bankalarından gizlenebilecekleri başka her yerde uluslararası bir şirket ağı kullandıkları” ifade edilirken; Sarraf, Cemşidi ve Necefzade aleyhine hazırlanan iddianamede, Rıza Sarraf’ın Türkiye ve Birleşik Arap Emirlikleri’nde (BAE) sahip olduğu şirketler üzerinden ABD’nin yaptırımlarınca sınırlanan İran şirketlerinin para transferlerine yardım ettikleri belirtildi.

Türk şirketleri de var

Bu şirketler arasında şunlar sıralandı: Royal Holding (Türkiye), Royal Holding iştiraki Royal Emerald Investments, Durak Döviz (Türkiye), Al Nafees Exchange (BAE), Güneş General Trading LLC (BAE), Asi Kiymetli Madenler Turizm (Türkiye), ECB Kuyumculuk Iç ve dış sanayi ticaret ltd (Türkiye), İran hükümetinin sahip olduğu Bank Mellat, İran Ulusal Petrol Şirketi (NIOC), Naftiran Intertrade Company (NICO-İran), Naftiran Intertrade Company Sarl (NICO Sarl), İran inşaat ve enerji şirketi MAPNA Grup ve Hong Kong Intertrade Company (HKICO).

Söz konusu işlemlerde Sarraf, Cemşidi ve Necefzade’ye yardım eden başka kişiler olduğu da bildiriliyor. İddianamede Kamelya Cemşidi’nin Türkiye’deki Royal Holding’de Hüseyin Necefzade’nin ise Mellat Exchange adlı şirkette üst düzey yönetici olduğu bilgisi de yer alıyor.

Bankaya mektup

Yapılan tertibin ABD’nin ve uluslararası ekonomik yaptırımlarından kaçmak isteyen İran hükümetine yardım mahiyetinde olduğu belirtilen iddianamede, İran Merkez Bankası’na iletilmek üzere Sarraf’ın imzasına hazırlanan Aralık 2011 tarihli bir mektuptan alıntı yapılıyor: “Ruhani Liderin (Ayetullah Hamaney) rolü ve Merkez Bankası’nın saygın yetkilileri ve çalışanlarının yaptırımlara karşı oynadığı rol, zekice yaptırımları etkisiz hale getiriyor ve hatta özel metotlar kullanılarak bu yaptırımlar fırsatlara çevriliyor… Döviz konusunda yarım yüzyıllık deneyimi olan Sarraf ailesi, yaptırımlara karşı politikaların uygulanması için yapılacak her türlü işbirliğine dahil olma konusunda istek göstermeyi ulusal ve ahlaki görev olarak görüyor”

Her sanık için, ABD’yi dolandırmak suçundan beş yıl, İran’a yaptırımları çiğnemek ve para aklama suçlarından 20’şer yıl, bankacılık sahtekârlığından 30 yıl olmak üzere toplam 75’er yıl hapis istendi.

‘Adaletle yüzleşecek’

Yapılan açıklamada, Adalet Bakan Yardımcısı John Carlin, milyonlarca dolarlık para transferi yapıldığını belirterek, ulusal güvenlik çıkarlarını korumak için yapılan ABD yasalarını çiğnendiğini Ulusal Güvenlik Birimi’nin bu tür suçlar işleyenlerin peşini bırakmayacağını belirtti.

New York Başsavcısı Bharara, “İddia edildiği üzere, zanlılar yıllarca ABD’nin İran’a ve İran işletmelerine karşı uyguladığı yaptırımları çiğneyebilmek için yıllarca işbirliği yaptı” dedi ve ekledi: “Dünyanın farklı yerlerinde kurumlar aracılığıyla kara para akladığı iddia edilen Rıza Sarraf, Kamelya Cemşidi ve Hüseyin Necefzade, ABD’nin İran’a uyguladığı yaptırımlar rejimine zarar vererek federal suç işledi.”

Savcı Bharara, Twitter’dan ise “Rıza Sarraf yakında Manhattan’da bir mahkeme salonunda, Amerikan adaletiyle yüzleşecek” açıklamasını yaptı. FBI New York Bölge Direktör Yardımcısı Diego Rodriguez ise zanlıların yaklaşık beş yıldır ABD’nin yaptırımlarına aykırı davrandığının altını çizerek, “Bugün açıklanan suçlamalar, bu kişilerin gerçek iş ortaklarını gizlemeye çalışanlara açık bir mesaj vermeli” dedi.

Suçlamalara neden olan para transferlerinden bazıları şöyle:

riza-sarraf-abd-de-hapiste-akp-tedirgin-baglantilari-nasil-sifirlayacaksiniz-122915-1.

26 Ocak 2011: Al Nafees Exchange, Kanada’da yer alan bir şirkete 953.288.85 dolar değerinde para transferi yapıyor. İşlem tanımı ‘MAPNA tarafından transfer’ (MAPNA İranlı bir konstrüksiyon ve enerji şirketi)

27 Ocak 2011: Royal Emerald Yatırım, BAE’den Kanadalı bir şirkete, bir Amerikan bankası aracılığıyla 953.289 dolar değerinde havale yapıyor. Bankaya havale işleminin ‘yangın ekipmanı’ için yapıldığı bildiriliyor, fakat MAPNA’dan bahsedilmiyor.

28 Şubat 2011: Mellat Exchange, Al Nafees Exchange’e, Çin’de bir şirkete, kendi adına 35.900 dolar yatırması için e-posta gönderiyor.

1 Mart 2011: Rıza Sarraf’a Türkiye’de bulunan Royal Holding’den gelen bir e-postada Mellat Exchange adına dolar üzerinden yapılan bu dört ödemenin listesi geliyor.

2 Mart 2011: Türkiye’de bulunan Asi Kıymetli Madenler Turizm adlı şirket, Türkiye’den Çin’deki bir şirkete, ABD bankası üzerinden, 35.900 dolarlık para transferi yapıyor.

7 Ocak 2013: Sarraf, Türkiye’deki Royal Holding’e gönderdiği e-postada yine Türkiye’de yer alan ECB Kuyumculuk’un bir Türkmen şirkete 600 bin dolar değerinde para transfer etmesini istiyor.

16 Ocak 2013: Sarraf, aynı Türkmen şirkete bu sefer Güneş Genel Ticaret şirketinden 1 milyon dolarlık transfer yapılmasını istiyor. Aynı gün Güneş Genel Ticaret BAE’den Türkmen şirketine 999.907 dolarlık ödeme yapıyor.

11 Kasım 2013: Rıza Sarraf’a gelen bir e-postanın ekinde, Türkmen şirketten İran Petrol Banan Yardımcısı’na ödemenin dolar bazında yapıldığına dair 30 Mayıs tarihli bir mektup bulunuyor.

Sarraf’ı tutuklatan Savcı Preet Bharara kim?

riza-sarraf-abd-de-hapiste-akp-tedirgin-baglantilari-nasil-sifirlayacaksiniz-122918-1.Savcı Preet Bharara, ABD kamuoyunda açtığı yolsuzluk soruşturmalarıyla en yüksek makamdaki siyasetçileri mahkûm ettirmesiyle tanınıyor. 2012’de Time Dergisi tarafından ‘Yılın En Güçlü 100 kişisi’ listesinde yer verilen Bharara, ABD’nin en güçlü bankaları olan Citibank, JPMorgan Chase ve Bank of America’nın milyarlarca dolarlık usulsüz işlem davalarına baktı. Ayrıca siber suçlar konusunda da uzman olan Bharara, 2010 yılında çevrimiçi kumar sitelerinin kara para aklama, usulsüz işlem ve yasadışı kumar faaliyetlerine savaş açıp, üç büyük sitenin cezalandırılarak yeni düzenlemeler getirilmesini sağladı.

Sarraf’ın tutuklanmasını ‘yediremeyen’ yandaş basın ise çareyi kendileri için ‘tanıdık düşman’a sığınmakta buldu ve Bharara’yı ‘paralel’ ilan etti. Sabah, fotoşop kullandığı bir görselle Bharara’nın Gülen cemaatine yakınlığı ile bilinen Kimse Yok Mu Derneği’nden plaket aldığını öne sürdü. Fotoğrafın orijinalindeki plaket ise, savcıya suç önleme konusundaki başarıları nedeniyle verilen bir ödül.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s